Культура и искусство

«Тарбағатай таулары» әнін орындаған әншілер: - Тоқтар Серіков; - Есмұрат Қыдырмолданов; - Мақпал Жүнісова; - Кенжебек Жанәбілов; - Мират Қапезов.

Мұхтар Омарханұлы Әуезов — қазақ әдебиетінің классикасы, жазушы, драматург және ғалым, филология ғылымдарының докторі, профессор, Қазақ ССР ҒА академикі (1946). Әуез шығармаларынан шыққан ең танымал шығармасы — «Еңлік-Кебек» драмасы.

Пластикалық өнердің түрлері мыналарды қамтиды: Мүсін өнері. Плакат өнері, карикатура және газет-журнал графикасы. Сәндік-қолданбалы өнер Қолөнер.

Ортаңғы топ балаларымен «Жаңа жыл» әнін үйренудің бірнеше әдістері: 1. Өлең жаттау. 2. «Ән саламыз» ойыны.

«Қыз Жібек» жырындағы Төлеген мен Бекежан арасындағы қарым-қатынас әкеліншілік деп аталады, өйткені Төлегендің өлімі Бекежанда болды. Төлегеннің әкесі Базарбайдың теріс батасы болды, ол Төлегенге қыз таңдауға рұқсат бермеуінен өлтірілді.

«Абай жолы» романындағы негізгі кейіпкерлер: Абай Құнанбаев. Құнанбай. Зере. Ұлжан.

Қазақстанның мемлекеттік әнұраны «Менің Қазақстаным» (менің — елім, Қазақстан — елім). Әннің әуенін Шәмші Қалдаяқов жазған, ал мәтін Жұмекен Нәжімеденов пен Нұрсұлтан Назарбаев жазды.

Шығыс өркениетінің ерекшеліктеріне мыналар жатады: - буддизм немесе индуизм сияқты шығыс діндерінің таралуы; - қытай таңбаларын немесе брахмалық сценарийлерді қолдану; - тілдік отбасылар, тағамдар мен дәстүрлердің бірігуі; - әлеуметтік тұрақтандырушылық сипаты.

«Ақ түйенің қарны жарылды» — молшылыққа, қуанышқа, жақсылыққа кенелді деген мағынада қолданылатын дағдылы сөз тіркесі. Қазақ халқы ақ түсті малды, әсіресе, байлықтың өлшеміне саналған түйе малының ақ түсін ұстау бақыт әкеледі деп санады.

Қазақ мәдениетінде қайғы-қасіретті киіз үй деп атауы мүмкін, ол «қара шаңырақ» деп аталған. Қасиетті қара шаңырак тәсілмен қалай болса солай жасалған, бір-екі жылдан артық тігуге келмейтін, қара құрым жабылған сапасыз бірдеңелер көптеп шығарылды да, ол киіз үйдің құтты орынның құнын түсірді.

Көне жәдігерлер — бұл ежелгі дәуірден қалған объектілер, әсіресе Греция мен Римнің классикалық антикалық дәуірі, Ежелгі Египет сияқты Жерорта теңізі өркениеттері және Ежелгі Парсы (Иран) сияқты басқа да ежелгі Таяу Шығыс мәдениеттерінің. Көне жәдигерлерді жай ғана жинаудан гөрі зерттейтін адамды көбінесе антиквариат деп атайды.

Махамбеттің шығармаларында келесі тақырыптар қамтылған: - тәуелсіздік пен еркіндік; - ел және жер; - азаматтық; - өзін-өзі бағалау.

Мүшел — қазақтардың ұлттық дүниетанымындағы 12 жылдық жыл есебі. Қазанда мүшел жасқа толған адамға құнды киім-кеше таратады, бірақ бұл міндетті емес.

Абай (Ибрагим) Кунанбаев (1845–1904) — қазақ ұлы ақыны, ағартушысы, жазба қазақ әдебиетінің және қазақ литературлық тілінің негізін қалаушы, философ, композитор, аудармашы, саяси қайраткер, қазақ мәдениетін жаңартуды көздеген реформатор. Абай Семипалатинск облысындағы Шыңғыс тауында, Тобықты руының ішінде туған. Өзінің алғаш өлеңдерін жазуына мектеп қабырғасында бастаған. Ол шамамен 170 өлең, поэма, проза, музыкалық шығарманы жазды.

Әлемдегі ең қызықты сәлемдесу рәсімдері әртүрлі елдерде кездеседі, мысалы: - Қазақстан. - Жаңа Зеландия. - Тибет.

Көтібар батырдың кесенесі Ақтөбе облысындағы Мұғалжар ауданында орналасқан. Кесене жанына үш қойтас орнатылған, олардың бетіне Әлім-Шөменнің, Байұлының, Жетірудың 29 руларының таңбасы ойып жазылған. Мавзолей Көтібәр батырды өз заманының қасиетті тұлғасы ретінде танытады

Кенен Әзірбаев 1961 жылы Қазақ КСР-ның халық ақыны болды. Сондай-ақ ол: 1974 жылы «Ленин» орденімен марапатталған; 1967 жылы «Қызыл ту»; екі рет «Құрмет белгісі» ордені; Қазақ КСР Жоғарғы Советінің Құрмет грамотасымен марапатталады.

Қошке Кемеңгерұлы қазақ жастарының «Бірлік» ұйымына мүше болды. Қошке Кемеңгер ұйымдастырушылық қызметін аяқтап, 1930 жылы «Кеңес өкіметіне қарсы әрекет жасаушы» деген жалған айыппен нақақтан абақтыға жабылды.

Шыңғыс хан туралы аңыздар мен әңгімелер: - Шыңғыз ханның бала кезіндегі есімі Темүжін; - 1155 жылы (кейбір деректерде 1162 жыл) Моңғолияның Кендітау аймағындағы Онон өзенінің жағасында, Болдоң деген жерде туған; - Есугей баһадүрдің отбасында туған және ежелгі ру басшысы; - Монғол империясының шаңырағын алғаш көтерген; - Азияда біртұтас империя құрушы, өз заманының аса ірі әскери және мемлекет қайраткері.

Қазақстандағы ұлттық және жаһандық мәдени құндылықтардың арақатынасы келесі түрде болуы мүмкін: Ұлттық мәдениеттің жаһандануы. «Ұлт» және «жаһан» құндылықтарын біріктіру. Қазақстанның әлемдік қауымдастыққа интеграциялануы және оның үлесін қамтитын жаһан мәдениетке қатысуы туралы айта кету керек.