Культура и искусство

«Ақ түйенің қарны жарылды» деген сөз тіркесі молшылыққа, қуанышқа, жақсылыққа кенелуге мағынада қолданылады. Бұл идиома қазақ халқының ақ түсті малды, әсіресе, байлықтың өлшеміне саналған түйе малының ақ болуын ұстау бақыт әкеледі деп санаған.

«Шыда жаным» — Мұқағали Мақатаевтың өлеңі. Бұл өлеңнен жанның жазылмаған жарасы, әкенің шері, қайғысы сезіледі.

Қазақ ою-өрнектері сан ғасырлық тарихтың мән-мағынасы мен белгілерін қамтиды. Ең алғашқы орнамент палеолит дәуірінде (б.э.д. 15–10 мың ж.) балшықтан жасалған ыдысқа салынған.

Батаның түрлері: - Ақ бата. - Теріс (қарғыс) бата. - Серттесу батасы (баталасу).

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік елтаңбасы келесі элементтерден тұрады: көгілдір түс аясындағы шаңырақ (киіз үйдің жоғарғы күмбез тәрізді бөлігі) бейнесі; айнала күн сәулесі секілді тараған уықтар; шаңырақтың оң жағы мен сол жағына аңыздардағы қанатты пырақ бейнесі орналастырылған; аңыздағы қанаттанған тұлпарлар; бес бұрышты жұлдыз; «Қазақстан» деген жазу.

Соғдылар мен түркілердің арасындағы байланыс сауда, қолөнер және қалалық отырықшылық мәдениеті арқылы дамыған. Соғды диаспораларының басшыларына — түрік қағандары «елтебер» деген атақ беріп, арнайы саяси статуста ұстаған.

Бәсіре рәмізі — қазақ халқының дүниеге келген балаға 4–5 жастағы құлынды немесе ботаны нәрестені сыйлау салты. Бәсірені баламен бірге қадағалайды, бұла қып өсіреді.

Тоқтамыс хан (1342–1406) — 1380–1395 жылдары Қызыл Орданың хандығында, 1396–1405 жылдары Тюмень хандығының хандыгында. Тоқтамыш түркі тілдерінде «қалатын» деп аударылады. 1382 жылы Тоқтамыш Москваға түсіп, оны соңында қайтадан итерді.

Ермек Серкебаев Алма-Атадағы П. И. Чайковский атындағы музыкалық мектебінде скрипка класы бойынша оқыды (1941–1943). Содан кейін ол А. М. Кургановтан ән класы бойынша Алма-Ата консерваториясын бітірді (1951).

Повесть «Бесатар» Аскара Сулейменова аллегориялық стильде жазылған, басты мәселені образ арқылы астарлап жеткізетін. Шығармаға «Бесатар», соғыс, қару-жарақ жұмсалатын атау беру арқылы автор оқырмандарды бірден оқиғаға дайындайды.

Ұлы жүздің рулары: албан, суан, дулат, жалайыр, қаңлы, сарыүйсін, шапырашты, ысты, сіргелі, ошақты, шанышқылы.

Махамбет Өтемісұлының өмірі мен шығармашылығы туралы кейбір кітаптар: «Махамбеттің жебесі» — XIX ғасырдың басындағы қазақ ханы Жәңгірдің озбырлығына қарсы шыққан халық көтерілісі жетекшілерінің бірі болған ақын Махамбеттың өмірі туралы Әнуар Әлімжановтың романы; Х. Жұмалиевтің «Махамбет Өтемысұлы» (1804–1846) — ақынның өмірі және шығармасы туралы көпшілікке арналған ғылыми очеркті; Махамбеттің өзінің «Жәңгірге айтқаны» — ақындың өзі шығарған өлеңдері жинағы.

Қазіргі заманғы үйлену тойындағы «Жар-жар» жаңа мазмұнға ие болған, оған ақын-жазушылар жаңа сөз жазып, жаңа әнмен жас жұбайлар тойында міндетті түрде орындалатын өнер туындысына айналды.

Үйсіндердің тұрмысы тау бөктеріне салынған тұрақты үйлер. Үйсін қорғандары негізінен үйінді оба түрінде болған.

«Ақылына көркі сай» деген номинация әдетте ұлттық, рухани мәдениет пен дағдылы жастарды қолдау үшін жарияланған байқауларда қолданылады.

Соғды мәдениетінің ерекшеліктері: - Өнер. - Қалалық және жер өңдеу мәдениети. - Соғдылардың диаспоралары.

Міне, әйел туралы айтылған бірнеше ұлы адамдардың сөздері: Абай Құнанбаев. Ғабит Мүсірепов Махмұт Қашқари.

«Қазақстан» ұлттық телеарнасы ақпараттық, білім беру, спорттық және музыкалық бағдарламаларды көрсетеді. Кейбір танымал түпнұсқа бағдарламалары: «Әнұран»; «Екі жұлдыз»; «Егіз лебіз»; «Барекелді».

«Үш бәйтерек» дегеніміз кімдер — қазақ әдебиетіне айтулы ақын, қарымды қаламгер, дарынды драматург ретінде үлкен үлес қосқан Ілияс Жансүгіров, Сәкен Сейфуллин, Бейімбет Майлин. Олардың шығармаларында Қазақстанның өндіріс орындары мен еңбек адамдарының іс-әрекеттері, өмірге деген құштарлықтары, болашаққа сенімдері көрінді.

Мұқағали Мақатаевтың өлеңдерінде адам мен табиғат арасындағы байланыс адамның ең терең сезімдері мен толғаныстарын қарапайым тілмен жеткізуге мүмкіндік береді. Ақын өз шығармаларында махаббат пен достық, поэзия және табиғат туралы жырлады, бірақ оның шығармалығында ерекше орынды Отан тақырыбы алады.