Культура и искусство

Киіз үйдің шаңырағы тоғын, күлдіреуіш және кепілдік бөліктерден тұрады. Тоғын — шаңырақтың дөңгелек шеңбері.

Ноғайлы ұлысының мәдениеті мен дәстүрлері 14–16 ғасырлар аралығында қалыптасты. Ноғай Ордасының негізін қалаған Едіге хандың ұрпағымен байланысты, олардың әрқайсысы тек маңғыттарына ғана емес, негізінен ноғай этносаяси қауымдастығына кірген ру-тайпалардың белгілі бір бөлігіне арқа сүйеген.

Рабат — бұл Марокконың астанасы және оның екінші по қауымдастығына ие қала. Рабаттың қазіргі атауы «жеңіс лагері» (араб. Рибат әл-Фатх) деп аталады, ол XII ғасырда жатқан кезде құрылған.

Қарқара жәрмеңкесі ХІХ ғасырдың екінші жартысы мен ХХ ғасырдың басында Қарқара жайлауында Жаркент және Пржевальск уездері (Қазақстанның қазіргі Алматы облысы Кеген ауданының аумағы) арасында өткізілген.

Кәріптас туралы аңыздар: Ежелгі авторлар Күн құдайы Гелиостың ұлы Фетон туралы миф жазады. Балтық теңізінде кәріптасты сарайда Перкунас (Перун) құдайы өмір сүрген Кәріптерден әшекей-бұйымдар мен электрлік изоляторлар жасалады.

Повесте «Қажымұқан» кейіпкерлердің саны аз. Олардың ішінде: Қажымұқан Мұңайтпасұлы — қазақ халқының тарихындағы тұңғыш кәсіпқой балуан. Лебедев — Мұқанға мектептегі мектеп директоры.

Ертегінің мазмұны мен формасы қажеттілігі туралы ақпарат табылмады. Бірақ ертегілердің сюжеті, кейіпкерлері және қиялына байланысты әртүрлі топтарға бөлуі мүмкін. Қазақ ертегілері жанрлық және сюжеттік құрамы жағынан әр алуан: жануарлар туралы ертегі; қиял-ғажайып ертегі, батырлық ертегі және басқалар; хикаялық, сатиралық және басқа да ертегі топтары; тұрмыс-салт ертегісі.

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік туындағы қыран (бүркіт) бейнесі мемлекеттің тәуелсіздігі мен қуат-күшін, биік мұраттар мен жарқын болашаққа ұмтылысын бейнелейді. Бүркіттің еуразиялық көшпенділердің дүниетанымында айрықша орын алады және олардың түсінігінде бостандық пен адалдық, өрлік пен ерлік, қуат пен ниет тазалығы сияқты ұғымдармен ұштасып жатады.

Бердібек Соқпақбаевтың ең танымал шығармасы — «Менің атым Қожа». Повесть 1958 жылы қазақ тілінде, алғашында протестік шығармада танылған.

Сюжет «Аяз би» ертегісіне қатысты: Ақылы асқан Мадан ханның болуы. Құстың, адамның, шөптің жаманын табуға ханның уәзірлерін жұмсау. Жаманның жақсы мен жаманды айыра білуі. Хан сынағынан сүрінбей өтуі. Ертегінің байланысы: Жаман ханға уәзір етіп алу. Меңдінің жұмбағын шешіп, қызға үйленуі. Өзінің ақылдылығы, даналығы арқасында өтіп, уәзір болған Жаман. Қырық уәзірдің ханды араздастыруы. Барсакелмес сапасы.

Қазақ халқының маталардың түрлеріне мыналар жатады: Жібек мата: баршын, кініпас, кіріс, кіләңкөр, күлдірі, қатипа, батсайы, сарпөңке, сіндіп, тапта, торғын, торқа, шәйі, қырмызы, атлас, кінауыз, маңлық, құлпы. Мақта-мата: бөз, барқыт, тұқаба, берен, биқасап, бүлде, дүрия, қамқа, қойқын, қыжым, мақпал, мауыт, міндала, пай, баршын. Қазақ халқы мата тоқу кәсібіне айналдырылған.  Маталарды тігілетін бұйымның түріне байланысты таңдалады.

Махамбет Өтемісұлы (1803–1846) — қазақ әдебиетінің тарихында Исатай Таймановмен бірге XIX ғасырдың басындағы қазақтардың ұлттық-босақтық күресінің жарқын өкілі. Махамбеттің шығармашылығының ерекшелігі оның ақындығы күрескерлікке ойшылдық және философиялық сипат берді, оның үстіне Махамбет — мықты психолог ақын. Қазақ әдебиетіндегі барлық жанрларда арынды ақын, алдаспан жырдың дарабозы, ер батыр, ұстаған қолбасшы Махамбет туралы көптеген шығармалар жазылған.

Қадыр Мырзалиев өлеңдерінде келесі тақырыптарды көтерді: - ата-ана тағдыры; - туған жер; - табиғат; - адам болмысы; - өткен-кеткен өмір елестері; - достық, жолдастық; - махаббат; - арман-үміт.

Есік қорғанынан табылған алтын әшекейлердің маңызы сақ мәдениетін, дала мәдениеті мен аң стилін қалыптастырған Алтын адамды Ұлы даланың жеті қырының бірі ретінде зерттеуге мүмкіндік береді. Археологтар «Алтын адамның» жерлеу камерасынан 4800-ге жуық әшекей тапқан.

Бейімбет Майлин поэзия, проза және драматургия салаларында еңбек етті. Оның шығармаларында әртүрлі жанрларды қолдауға болады: Поэзия. Проза. Драма.

Афоризмдерді жазу үшін келесі қадамдарды орындауға болады: 1. Тақырып таңдау. 2. Өзіңізді дәлелдеу. 3. Аргументтерді ұсыну.

Поэма «Қара пима» көрнекіліктер мен философиялық ойлармен жазылған, олардың ішінде әлеуметтік-қоғамдық мәселелер көтерілген. Әңгімеде кейіпкерлердің өміріндегі маңызды мәселе — ішімдіктің зардабы.

Каллиграфияның негізгі үш түрі бар: - оңтүстік-азіртілік; - шығыс-европалық; - араб. Бұл тізімге қарағанда, каллиграфияның көптеген түрлері бар: еврейлік, персидік, индийлік, корейлік, япондық, қытайлық, абиссиниялық, армяндық, тибетік, монголдық, славяндық және т.б..

Оралхан Бөкейдің «Атау-кере» романындағы уақыт пен кеңістік композициясы оқиғалардың уақтысын, мерзімін нақтылауға көмектеседі. Романдағы кейіпкерлердің өмірінің уақытында және олардың әлеміндегі іс-әрекеттердің кеңісімен байланыстырады.

Повестің «Күнікейдің жазығы» тақырыбы — қазақ халқының өмірі мен рухы. Жүсіпбек Аймауытовтың шығармасында көшпелі елдегі салт-дәстурлер, қыз ұзату, күйеу күту, елдің оны тойлау рәсімдері — қазақ қоғамындағы таптық қайшылықты, жіктелікті айқын көрсетеді.