«Тар кезең» романының әдеби мәні тарихи оқиғалармен қатар, ұлттық сана, өзіндік болмыс, халықтың рухы мен тілінің маңызында . Романның идеясы — Ресейдің отарлау саясатындағы озбырлықтардың етек алуына халықтық қарсыласу қуатын таныту .
Романның кейіпкерлері арқылы сол дәуірдің ауыртпалығын, күрескерлігін, ұлт сезімін білдіретін сенімді бейнелер көрінеді .