Қазақ хандығындағы ұлыстардың басқару жүйесі келесі түрлерге бөлінді:
Ауылдық басқару . Бұл қазақ халқының ең бірінші қоғамдық басқару құрылымы болды . Ауылды басқаратын адамды ауылнай немесе ауылбасы деп атаған .
«Ата-аймақ» басқаруы . Ата аймақты басқаратын «ақсақал» деп аталады . Оның міндеттері ауыл басыларымен кеңесіп, оның шешімін мүлтіксіз орындау .
Рулық басқару . Руды басқарған адам ру биі немесе рубасы деп аталып, өз қасиетімен, не аталарынан мұрагерлікпен жеткен адам болуы керек . Көбінесе хандар өздерінің ұлдарын және туыстарын ұлы сұлтандарға тағайындайтын болған .
Жүздік билік . Жүз бірнеше ұлыстардан құралған, сондықтан жүздің басшысы, қызметі би атағының ең биік деңгейі . Үш жүздің билері мемлекеттік мәселелерді шешуде ханға көмектесіп, ақыл-кеңес беріп отырған .